Escher in Het Paleis: prenten, spiegels en koninklijke details
Bij Escher in Het Paleis aan het Lange Voorhout kijk je naar kunst én naar de ruimtes eromheen. Het voormalige winterpaleis van koningin-moeder Emma herbergt ruim 120 prenten van M.C. Escher. Tussen zijn vlakvullingen, landschappen en onmogelijke gebouwen vallen ook schouwen, stucwerk en opvallende kroonluchters op.
Een interessante manier om het museum te bekijken: wissel de prenten af met de inrichting. Let in de balzaal bijvoorbeeld op de kroonluchter en zijn weerspiegelingen. Wat staat er voor je, wat zie je weerspiegeld en hoe beïnvloedt de ruimte je blik?
Van Italiaanse landschappen naar Metamorfose III
Volgens denhaag.com omvat de presentatie meer dan de bekendste onmogelijke voorstellingen: ook vroeg werk, Italiaanse landschappen, stillevens en studietekeningen van Moorse mozaïeken worden genoemd. Die maken het mogelijk om verschillende kanten van Eschers werk naast elkaar te bekijken: van herkenbare landschappen tot vlakvullingen en gebouwen die ruimtelijk niet kunnen bestaan.
Een belangrijk werk is Metamorfose III, een zeven meter lange houtsnede. Alleen al door dat formaat vraagt deze prent om een andere manier van kijken dan een kleiner werk.
De balzaal: kijk ook naar de spiegels
In de balzaal hangt een grote stervormige kroonluchter, die in twee klassieke spiegels wordt weerspiegeld. Juist hier kun je het kijken naar Eschers werk afwisselen met kijken naar de zaal zelf. Vergelijk als kijksuggestie de weerspiegelingen met Eschers onmogelijke gebouwen: in de balzaal zie je één bestaande kroonluchter op meerdere plekken, terwijl de afgebeelde gebouwen ruimtelijk niet kunnen bestaan. Dat is een redactionele kijkvergelijking, geen historische samenhang tussen de inrichting en zijn kunst.
De kroonluchters zijn ontworpen door kunstenaar Hans van Bentem. In andere zalen hangen onder meer een haai, een spin en een zeepaardje boven de kunstwerken.
Wat er van Emma’s paleis te zien is
Het pand werd in 1760 ontworpen door hofarchitect Pieter de Swart voor Anthony Patras. Emma woonde er vanaf 1901 tot haar dood in 1934. In de koninklijke vertrekken wordt getoond hoe het paleis er in haar tijd uitzag; dat betekent niet dat alles ongewijzigd is gebleven.
Let behalve op de verlichting ook op het aanwezige stucwerk en de vele schouwen. Die schouwen waren in 2025 en 2026 onderwerp van onderzoek door architectuurhistoricus Jan van ’t Hof, gefaciliteerd door het museum. Ook de vestibule heeft een koninklijke geschiedenis: daar werd in 1962 de baar van koningin Wilhelmina opgesteld.
Je bezoek voorbereiden
Volgens het museum zijn de reguliere openingstijden dinsdag tot en met zondag van 11.00 tot 17.00 uur; de kassa sluit om 16.30 uur. Controleer vóór vertrek de actuele openingstijden en ticketinformatie op de website van Escher in Het Paleis. Daar staan ook verwijzingen naar bereikbaarheid. Volgens het museum zijn er daarnaast drie gratis audiotours via de Bloomberg Connects-app. Enkele keren per jaar zijn er volgens het museum vóór openingstijd speciale rondleidingen voor bezoekers met een visuele beperking, begeleid door speciaal getrainde gidsen.
Illustratie gemaakt met AI